Vasi Tayini ve Vesayet Davası

Son güncelleme: 4 Eylül 2026 Okuma süresi: 6 dakika Türkçe ve Almanca danışmanlık

Vesayet & Vasi Tayini — Vasi belgesi olmadan tapu ve banka işlemleri yapılamaz.

Hangi kurallar geçerli

Vesayet sebepleri Türk Medeni Kanunu'nda sayılmıştır; en sık karşılaşılanı akıl hastalığı veya akıl zayıflığı ile yaşlılık ve ağır hastalık nedeniyle işlerini görememektir. Görevli mahkeme, kişinin yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesidir.

Vasinin yetkileri sınırsız değildir: taşınmaz satışı, dava açma ve sulh gibi işlemler vesayet makamının iznine tabidir; izinsiz yapılan işlem geçersizdir.

Vasi nedir, ne yapabilir?

Vasi, kendi işlerini yürütme ehliyeti bulunmayan kişinin (vesayet altındaki kişinin) hak ve menfaatlerini korumak üzere mahkemece atanan yasal temsilcidir. Vasi, vesayet altındaki kişi adına hukuki işlem yapar, onun malvarlığını yönetir ve mahkemeye hesap verir.

Vasinin yetkileri sınırsız değildir. Taşınmaz satışı, önemli bağışlar, dava açma ve şirket kurma gibi işlemler için vesayet makamının (sulh hukuk mahkemesi) izni gerekir. Rutin işler ise izin gerektirmez.

İzin gerekmeyen işler: günlük harcamalar, kira tahsili, olağan bakım giderleri
Vesayet makamı izni gerekenler: taşınmaz alım-satımı, ödünç alma, dava açma ve sulh
Denetim makamı izni gerekenler: evlat edinme, vatandaşlık işlemleri, işletme devri

Hangi hâllerde vasi atanır?

Türk Medeni Kanunu vesayet için sayılı sebepler öngörür. Sizin kitlenizde en sık karşılaşılanı, yaşlılık veya hastalık nedeniyle ayırt etme gücünün zayıflamasıdır.

Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı — demans, Alzheimer, ağır psikiyatrik tablolar
Yaşlılık, sakatlık, deneyimsizlik veya ağır hastalık nedeniyle işlerini yönetememe
Savurganlık, alkol veya uyuşturucu bağımlılığı, kötü yaşam tarzı nedeniyle yoksulluğa düşme tehlikesi
Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı ceza — hükümlü vesayeti
Küçüğün velayet altında olmaması — anne-baba yoksa veya velayet kaldırılmışsa

Vasi tayini nasıl yapılır?

Dava, vesayet altına alınacak kişinin yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesinde açılır. Talebi kişinin kendisi, yakınları veya durumu öğrenen resmî makamlar (hastane, muhtarlık, savcılık) yapabilir.

Mahkeme, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı iddiası varsa resmî sağlık kurulu raporu alınmasını zorunlu görür. Kişi dinlenir, gerekirse bilirkişi incelemesi yapılır. Karar kesinleştiğinde vasi belgesi düzenlenir; bu belge tapu, banka ve kurum işlemlerinde ibraz edilir.

Dilekçe ve nüfus kayıt örnekleri
Sağlık kurulu raporu (tam teşekküllü hastaneden)
Vasi olarak atanması istenen kişinin kimlik ve adli sicil bilgileri
Malvarlığına ilişkin bilgi ve belgeler

Kimler vasi olabilir, kimler olamaz?

Kanun öncelikle eş ve yakın hısımları gözetir; uygun durumda onlardan biri atanır. Vesayet altındaki kişinin kendisi de tercih belirtebilir ve mahkeme bunu haklı sebep yokken reddetmez.

Vasi olamayacak kişiler ise kanunda açıkça sayılmıştır:

Kısıtlı olanlar ve kamu hizmetinden yasaklılar
Haysiyetsiz yaşam sürenler
Vesayet altındaki kişiyle menfaat çatışması bulunanlar
Hâkimlik görevini yürütenler (bu görevle bağdaşmadığı ölçüde)

Yurt dışında yaşıyorsanız

Almanya'da yaşayıp Türkiye'deki ebeveynine vasi tayin ettirmek isteyen danışanlarımız için en sık sorun, davanın açılamaması nedeniyle tapu, banka ve emeklilik işlemlerinin kilitlenmesidir.

Vekâletname vermeniz hâlinde davayı biz açıyor, duruşmaları takip ediyor, sağlık kurulu raporu sürecini organize ediyor ve vasi belgesi çıktıktan sonra ihtiyaç duyulan tapu-banka işlemlerini de yürütüyoruz. Almanya'da atanmış bir Betreuer varsa, bu kararın Türkiye'de tanınması yolu da değerlendirilir.

Bu alanda yürüttüğümüz işler

Vesayet davasının açılması ve takibi
Sağlık kurulu raporu sürecinin organize edilmesi
Vasi belgesinin alınması
Vesayet makamı izinlerinin temini
Vasi adına tapu, banka ve emeklilik işlemleri
Vasinin hesap verme yükümlülüğünün yerine getirilmesi
Yurt dışındaki yakınlar için vekaletle takip

Ücret ve süreç

Ön görüşme

İlk görüşme bağlayıcı değildir; dosyanın kapsamı ve izlenecek yol değerlendirilir. Dosyanızın yürütülebilir olup olmadığını bu görüşmede netleştiriyoruz.

Yazılı teklif

Vekalet ilişkisi kurulmadan önce kapsam, avukatlık ücreti ve tahmini masraflar yazılı olarak paylaşılır.

Resmî masraflar

Harç, noter, bilirkişi ve vergi gibi kalemler ayrı gösterilir ve doğrudan ilgili kuruma ödenir.

Süreler beklemez

Zamanaşımı ve hak düşürücü süreler dosyanın kaderini belirler. Durumunuzu bugün paylaşın; ilk değerlendirmeyi birlikte yapalım.

Durumu birlikte değerlendirelim

Sık sorulan sorular

Vasi belgesi nereden alınır?

Vasi belgesi, vesayet kararını veren sulh hukuk mahkemesinden alınır; karar kesinleştikten sonra düzenlenir. e-Devlet üzerinden alınamaz, mahkeme kararına dayanır.

Vasi tayini ne kadar sürer?

Sağlık kurulu raporunun temin süresi belirleyicidir. Rapor hazırsa süreç kısalır; raporun beklenmesi gerekiyorsa uzayabilir. Dosyanızı baştan eksiksiz hazırlayarak süreyi kısaltıyoruz.

Yaşlı anneme vasi olabilir miyim, Almanya'da yaşıyorum?

Yurt dışında yaşamak vasi olmaya kesin engel değildir; ancak mahkeme, vesayet altındaki kişiyle fiilen ilgilenebilecek kişiyi tercih eder. Türkiye'de bulunan bir yakınla birlikte çözüm kurgulanabilir.

Vasi, taşınmazı satabilir mi?

Kendiliğinden satamaz. Taşınmaz satışı vesayet makamının iznine tabidir; izin alınmadan yapılan işlem geçersizdir.

Almanya'da Betreuer atanmış, Türkiye'de geçerli mi?

Doğrudan geçerli olmaz. Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de tanınması gerekir; alternatif olarak Türkiye'de ayrı bir vesayet davası açılır. Dosyanıza göre hangisinin daha hızlı olduğunu değerlendiriyoruz.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olayda hukuki danışmanlık yerine geçmez. Süreler ve oranlar mevzuat değişikliğiyle güncellenebilir.

Vasi tayini ve vesayet davası